به گزارش تحلیل بازار؛ استاندارد بودن مصالح ساختمانی، یکی از مهمترین حلقههای زنجیره کیفیت و ایمنی ساختمان است. موضوعی که در ساختوسازهای روستایی، با توجه به گستردگی پروژهها و پراکندگی آنها در نقاط مختلف استان، اهمیت دوچندانی پیدا میکند. استفاده از مصالح دارای استاندارد، اگرچه شرطی اساسی برای ساخت یک ساختمان ایمن و بادوام است، اما بهتنهایی کافی نیست و نحوه اجرا و انطباق عملیات ساختمانی با آییننامهها و مقررات ملی ساختمان نیز نقش تعیینکنندهای در کیفیت نهایی پروژه دارد.
مرتضی احمدی، معاون مسکن روستایی بنیاد مسکن استان گلستان، در گفتوگو با بازار تاکید کرد که پیمانکاران پروژههای بنیاد ملزم به خرید مصالح از تولیدکنندگان مورد تایید هستند و گواهیها و تاییدیههای لازم، از جمله تاییدیه مرکز تحقیقات مسکن، در این فرآیند مورد توجه قرار میگیرد.
در این گفتوگو، جزئیات فرآیند کنترل مصالح در پروژههای بنیاد مسکن، نحوه انتخاب تولیدکنندگان، الزامات پیمانکاران، کنترل مصالحی مانند میلگرد، نقش تیمهای نظارتی و همچنین اهمیت گواهی مرکز تحقیقات مسکن را از زبان معاون مسکن روستایی بنیاد مسکن استان گلستان بررسی کردهایم.
*بنیاد مسکن در پروژههای ساختوساز روستایی و طرحهای حمایتی، چطور از استاندارد بودن مصالح اطمینان پیدا میکند؟ آیا برای مصالح ورودی پروژهها فرآیند کنترل مشخصی وجود دارد؟
ما مصالح را از جایی خریداری میکنیم که اداره کل استاندارد و دستگاههای مربوطه آن را تایید کرده باشند. اساسا یکی از شروط خرید ما همین موضوع است.
در بنیاد مسکن واحدی تحت عنوان «نظارت بر مصالح» به این معنا که یک واحد مستقل فقط مسئول مصالح باشد، وجود ندارد اما دفتر نظارت داریم و کار ما نظارت بر ساختوساز است. تمام ساختمانهایی که ساخته میشوند، تحت کنترل آییننامهها و مقررات ملی ساختمان قرار دارند و نظارت میشوند. ما تیم نظارتی داریم و این تیم دارای ردهبندی است. اتفاقا در سالهای اخیر، بنیاد مسکن در کیفیت اجرای مسکن روستایی رتبه اول کشور را داشته است.
* تاکنون موردی داشتهاید که مصالح ساختمانی غیراستاندارد وارد پروژه شود و در فرآیند نظارت شناسایی شود؟
اصلا اجازه نمیدهیم مصالح غیراستاندارد وارد پروژه شود که بعد بخواهیم آن را برگردانیم. ما از جایی خرید میکنیم که استاندارد، آزمایشها و مسائل مربوط به کیفیت آن قبلا بررسی شده باشد و بعد خرید انجام میشود.
در واقع بنیاد مسکن برای این موضوع، یک لیست مشخص از تولیدکنندگان مصالح استاندارد دارد که مورد تایید هستند.
*این لیست تولیدکنندگان مورد تایید را خود بنیاد مسکن تهیه میکند؟
بله. ما به اداره کل استاندارد و همچنین اداره صنعت، معدن و تجارت نامه زدیم و از آنها استعلام کردیم. آنها لیست کارخانههایی را که دارای استاندارد هستند، در اختیار ما قرار دادند. پیمانکاران ما هم ملزم هستند مصالح مورد نیاز را از همان تولیدکنندگان خریداری کنند.
از طرف دیگر، من باید کنترل کنم که دقیقا همان چیزی که در پروژه مشخص شده، اجرا شود.
*بنابراین در پروژههای مسکن روستایی بنیاد مسکن، عملا امکان استفاده از مصالح غیراستاندارد وجود ندارد؟
اگر کارفرما بنیاد مسکن باشد، ما نمیتوانیم مصالح غیراستاندارد را در پروژه بپذیریم چون فرآیند مشخصی برای آن داریم.
* در این بخش، یعنی نحوه اجرای مصالح، نظارت چگونه انجام میشود؟ برای مثال اگر درباره نحوه استفاده از بلوک، تعداد لایهها یا روش اجرای آن ضابطهای وجود داشته باشد، آیا این موارد نیز در فرآیند نظارت بنیاد مسکن کنترل میشود؟
ببینید، وقتی یک پروژه استاندارد تعریف میشود و به یک جمعبندی میرسد، هنگام عقد قرارداد با پیمانکار، بنیاد مسکن به عنوان کارفرما مشخصات مورد نظر را در اختیار پیمانکار قرار میدهد و میگوید من پروژه را با این مشخصات میخواهم.
بنابراین، ما وسط پروژه تصمیم نمیگیریم که مثلا بلوک باید به شکل دیگری یا دو لایه استفاده شود. مشخصات و الزامات پروژه از ابتدا تعیین میشود و پیمانکار موظف است بر اساس همان مشخصات کار را انجام دهد.
* این موضوع فقط در پروژههایی است که مستقیماً زیر نظر بنیاد مسکن اجرا میشوند؟
بله، در پروژههایی که زیر نظر بنیاد مسکن هستند، وقتی ما متولی تامین مصالح هستیم، باید از مصالح استاندارد استفاده کنیم و آییننامهها و مقررات ملی ساختمان را رعایت کنیم.
اگر دنبال مصالح استاندارد هستید، سؤال را نباید فقط از بنیاد مسکن دنبال کنید. باید همه جا را بررسی کرد و از متولیانی که مسئول کنترل کیفیت مصالح و تولیدکنندگان هستند، موضوع را دنبال کرد تا مشخص شود مصالح استاندارد در سطح استان تولید و استفاده میشود یا خیر.
دستگاههای نظارتی حاکمیتی، مثل بنیاد مسکن، یک دستگاه دولتی هستند که در پروژهای که خودشان کارفرما هستند، باید استانداردها را کنترل کنند.
اما اگر سؤال شما این است که بنیاد مسکن چگونه بر پروژههای خودش نظارت میکند، فرآیندی که عرض کردم، برای این کار وجود دارد. اصلا این فرآیند فقط مختص بنیاد مسکن نیست و هر دستگاهی که قرارداد میبندد، باید طبق همان چارچوب عمل کند و این موضوع بدیهی است.
* یعنی بنیاد مسکن علاوه بر کنترل اسناد و مشخصات، در مواردی مانند میلگرد نیز آزمایشهای لازم را انجام میدهد؟
بله. بخشی از کار بنیاد مسکن خرید است و بخشی هم مربوط به کارفرمایی و کنترل پروژه است. برای مثال، وقتی میلگرد خریداری میشود، آزمایشهای مربوط به آن انجام میشود و استاندارد بودن آن کنترل میشود. اگر این موارد کنترل نشود، اصلا اسناد پروژه تایید و مراحل مربوط به آن انجام نمیشود. از جمله اینکه دستگاههای نظارتی مانند دیوان محاسبات نیز موضوع را بررسی میکنند.
*بنابراین کیفیت مصالح و کیفیت اجرا، اساس کار بنیاد مسکن در پروژههای ساخت مسکن روستایی است؟
بله، قطعا. ما هر پروژهای که بخواهیم بسازیم، پایه و اساس کارمان کیفیت مصالح و کیفیت اجراست.
اصلا کسی وارد پروژه ما میشود که باید استانداردهای لازم را داشته باشد. برای مصالح نیز گواهی مرکز تحقیقات مسکن و تاییدیههای لازم باید وجود داشته باشد و طرف باید این گواهیها و تاییدیهها را ارائه کند.
البته اینکه فرد یا مجموعهای که آن گواهی را صادر کرده یا نظارت کرده، در همه موارد دقیقا همانطور که باید عمل کرده باشد، موضوع دیگری است و ممکن است مواردی وجود داشته باشد که ما دیگر نتوانیم آن بخش را کنترل کنیم. اما اساس کار ما بر رعایت همین استانداردها و تاییدیههاست.
حتی در دورترین نقطه استان گلستان، در یک روستا، با اطمینان عرض میکنم که کیفیت ساخت مسکن، با فرآیند کنترل و نظارتی که بنیاد مسکن دارد، بهمراتب از بسیاری از مراکز شهرستانها بهتر است و اگر هم بهتر نباشد، قطعاً کیفیت آن در سطح قابل قبولی قرار دارد.
نظر شما