بازار؛ گروه آب و انرژی: با وجود تحریمهای گسترده آمریکا و سازمان ملل، ایران توانسته راهکارهایی برای حفظ جریان فروش نفت خود پیدا کند. با این حال، طی چند ماه اخیر گزارشهایی درباره اختلال در یکی از بخشهای کلیدی این فرآیند، موسوم به «تراستیهای نفتی»، منتشر شده است. هنوز مشخص نیست که این موضوع صرفاً بهانهای برای پوشاندن مشکلات اقتصادی است یا نشانهای از تغییرات جدی و اختلال در روند فروش نفت کشور.
قادری: به خاطر تحریم هایی که کشور با آنها مواجه است، فروش نفت توسط تریدرها و تراستی ها انجام می شود. به دلیل همین شرایط تحریمی در برخی موارد بازگشت ارز دچار مشکل می شود اما به معنی توقف و یا عدم بازگشت ارزها نیست
در این میان هستند نمایندگانی که امیدوارند که بازگشت ارزها به زودی اتفاق افتاده و تعلل های صورت گرفته در روند بازگشت ارز را به دلیل شرایط تحریمی، طبیعی می دانند. قادری عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در این باره به بازار می گوید: به خاطر تحریم هایی که کشور با آنها مواجه است، فروش نفت توسط تریدرها و تراستی ها انجام می شود. به دلیل همین شرایط تحریمی در برخی موارد بازگشت ارز دچار مشکل می شود اما به معنی توقف و یا عدم بازگشت ارزها نیست.
او می گوید که خود بانک مرکزی، شناختی روی این تریدرها ندارد و این شرکت ها عموما زیر نظر شورای عالی امنیت ملی کار می کنند و نظارت بر عملکرد آنها نیز بر عهده این شوراست.
قادری در خصوص بروز برخی مشکلات در شرایط تحریم و فروش نفت و انتقال ارز به داخل کشور، خاطر نشان کرد : برای اینکه این زمانها و تأخیرها به حداقل ممکن برسد، در برخی موارد وقفههایی ایجاد شده است که سایر نهادها کمک کردهاند و بهزودی برخی نابسامانیهایی که ممکن است وجود داشته باشد، حل خواهد شد.
اما زنجبر زاده عضو کمیسیون برنامه و بودجه نگاهی متفاوت با قادری دارد و از برخورد جدی با تراستی ها سخن می گوید. او پیشتر گفته بود که مقصر این درگیریها در برخی از شهرهای کشور را همین تراستیها میدانیم که با حبس دلار نفتی، عامل افزایش نرخ دلار در کشور شدند و قوه قضاییه نباید این موضوع را نادیده بگیرد و تنها به برگشت دلار نفتی قانع نشویم.
به گفته او، خسارت عدم برگشت به موقع دلارهای نفتی، دهها میلیارد دلار و هزینههای اجتماعی است که به کشور و مردم تحمیل شد. به همین دلیل باید بالاترین مجازات برای این تراستیها اعمال شود.
چرا همچنان شبکه تراستیها میتازد؟
به گفته برخی صاحبنظران، اگر عزم سیاسی در دولتها شکل بگیرد، مسیرهایی وجود دارد که از طریق آنها میتوان بدون تکیه بر تراستیها و بهصورت مستقیم با کشورهای طرف معامله ارتباط برقرار کرد. در این چارچوب، عزم جدی سیاسی عامل نخست و تعیینکننده است؛ به این معنا که اگر دولت ایران اراده کند خود سکاندار فرآیند دور زدن تحریمها باشد، میتواند مستقیماً با دولت چین بهعنوان یکی از مهمترین خریداران نفت ایران وارد تعامل شود و از شبکهها و مسیرهای نوین مالی برای این منظور بهره بگیرد. حتی برخی شنیدهها حاکی از شکلگیری پیامرسانهای مالی در چین است که میتواند بستری جدید برای کاهش ریسک و خروج تدریجی شبکههای تراستی از این چرخه فراهم کند. حتی برخی تحلیلگران پا را فراتر گذاشتهاند؛ آنها اشاره مستقیمی به رویکرد سیاستهای ارزی بانک مرکزی دارند که اگر بانک مرکزی عزم جدی برای کنار گذاشتن دلار در تبادلات داشته باشد بستر این موضوع نیز فراهم است.
در گفتوگوهای اخیر نیز بحثهای مطرحشده در فضای اقتصادی و سیاسی کشور، بهطور غیررسمی از ایده شکلگیری یک بانک نظامی برای دور زدن تحریمها نیز سخن گفته شده است؛ ایدهای که هرچند هنوز در سطح گمانهزنی قرار دارد، اما در صورت تحقق، میتواند راه را برای کاهش نقش تراستیها و بازتعریف سازوکارهای رسمیتر و کنترلپذیرتر هموار کند




نظر شما