صنعت پرورش دام و طیور روزبهروز گستردهتر میشود و میزان تقاضا برای خوراک دام و طیور افزایش مییابد. از آنجایی که بخش بزرگی از هزینه تمامشده تولید گوشت، شیر و تخممرغ در کشور فقط صرف تامین خوراک دام و طیور میشود و بازار هدف این صنعت به سرعت در حال رشد و گسترش است، بنابراین احداث کارخانه دام و طیور یکی از زودبازدهترین و سودآورترین کسبوکارها به حساب میآید.
مشتریان و بازار هدف کارخانههای خوراک دام و طیور شامل گروه گستردهای از دامداریها، مرغداریها، مراکز پرورش آبزیان و حیوانات خانگی میشود.
مجوزهای لازم برای تاسیس کارخانه خوراک دام و طیور چیست؟
قبل از شروع هرگونه سرمایهگذاری برای راهاندازی کارگاه تولیدی باید مجوز و گواهینامههای لازم برای شروع کار از سازمانهای مربوطه را اخذ کنید. این فرآیندها ممکن است در هر شهر و منطقهای متفاوت باشد، اما یک اصول و روند کلی برای این مسیر وجود دارد که در ادامه به بررسی آن پرداختیم.
مرحله اول: اخذ موافقت اصولی از جهاد کشاورزی
موافقت اصولی، یک مجوز اولیه و موقت برای اعلام موافقت کلی با اجرای طرح پیشنهادی شماست که از طرف سازمان یا ارگان مربوطه (مانند وزارت صمت یا جهاد کشاورزی) صادر میشود.
مدت اعتبار موافقت اصولی معمولاً ۶ ماه و در صورت نیاز برای ۶ ماه دیگر نیز قابل تمدید است. این مجوز فقط اجازه دریافت برخی استعلامهای اداری و فنی را به شما میدهد و به تنهایی مجوز معتبری برای شروع فعالیت، تولید یا تاسیس کارخانه به حساب نمیآید.
نکته مهم این است که موافقت اصولی یا پروانه تاسیس باید به نام یک شخص حقیقی یا یک شرکت ثبتشده صادر شود. اگر چندین نفر به صورت همزمان متقاضی هستند، ارائه وکالتنامه بلاعزل به نام یکی از سهامداران برای ادامه روند الزامیست.
مرحله دوم: اخذ پروانه تاسیس و بهرهبرداری
درخواست جواز تاسیس معمولاً از طریق سامانههای خدمات سرمایهگذاری یا اداره صنعت، معدن و تجارت ثبت میشود. ظرفیت تولید پیشنهادی، محل اجرای طرح، نوع محصول تولیدی و میزان سرمایهگذاری از اطلاعات لازم و ضروری برای اخذ مجوز هستند.
پروانه بهرهبرداری هم بعد از راهاندازی خط تولید صادر میشود که به معنای مجوز نهایی فعالیت رسمی کارخانه است.
مرحله سوم: اخذ مجوز محیط زیست
از آنجایی که برای راهاندازی کارخانه خوراک دام و طیور به دستگاههای صنعتی مانند آسیاب، پرس و سیستمهای حرارتی نیاز دارید، بنابراین باید از سازمان محیط زیست هم مجوز دریافت کنید. برای اخذ این مجوز معمولاً مواردی مانند موقعیت مکانی، فاصله از مناطق مسکونی و نحوه مدیریت پسماند تولیدی بررسی میشود.
مرحله چهارم: اخذ مجوز دامپزشکی
از آنجایی که محصول نهایی مستقیماً وارد زنجیره غذایی دام و طیور میشود، بنابراین اخذ مجوز از سازمان دامپزشکی کشور الزامیست. این مجوز برای اطمینان از سلامت خوراک تولیدی صادر میشود.
| نوع مجوز |
مرجع صدور |
نکته مهم |
| موافقت اصولی |
سازمان جهاد کشاورزی استان |
اعتبار ۶ ماهه، قابل تمدید ۶ ماه دیگر |
| پروانه تاسیس و بهرهبرداری |
جهاد کشاورزی / صنعت، معدن و تجارت |
باید به نام شخص یا شرکت ثبتشده باشد |
| مجوز محیطزیست |
سازمان حفاظت محیطزیست |
وابسته به موقعیت مکانی و مدیریت پسماند |
| مجوز دامپزشکی |
سازمان دامپزشکی کشور |
تضمین سلامت و بهداشت محصول نهایی |
دستگاههای ضروری برای راهاندازی کارگاه خوراک دام و طیور چیست؟
اگر مراحل اخذ مجوز و راهاندازی کارخانه را با موفقیت پشتسر گذاشتید، حالا نوبت به مرحله خرید تجهیزات است. تمامی دستگاهها باید از شرکتهای معتبر تهیه شوند تا خیالتان از بابت کیفیت و طول عمر آنها راحت باشد.
برای تاسیس کارگاه تولید خوراک دام و طیور به تجهیزات و دستگاههای زیر احتیاج دارید:
● دستگاه آسیاب و خردکن (Hammer Mill): تبدیل مواد اولیه خام مانند ذرت و کنجاله به ذرات ریز و یکنواخت
● دستگاه میکسر (ریبونی یا پدالی): ترکیب دقیق مواد اولیه و مکملها
● دستگاه پلت ساز (Pallet Mill): فشردهسازی مخلوط و تولید دان در قالب پلت
● خنککن و سرد کننده (Cooler): کاهش دمای دان تولیدشده و جداسازی ذرات نامناسب
● سیستم بستهبندی و انبارداری: بستهبندی و ذخیرهسازی مواد اولیه
● دستگاه پخت: پخت خوراک دام
● دستگاه خشککن: خشک کردن و کاهش رطوبت مواد اولیه
● مخزن (سیلو): نگهداری مواد اولیه
● بالابر
● نقاله
● تجهیزات آزمایشگاهی: کنترل کیفیت مواد اولیه و محصول نهایی
مراحل تولید خوراک دام و طیور چیست؟
برای موفقیت در این مسیر بهتر است تا با مراحل تولید خوراک دام و طیور آشنا باشید تا در صورت بروز هرگونه مشکل بتوانید به راحتی آن را مدیریت کنید.
۱. مکانیابی مناسب برای احداث کارخانه
مکان احداث کارخانه باید با تمامی قوانین زیست محیطی و کاربری زمین هماهنگ باشد و به صورت همزمان هم از نظر اقتصادی مقرونبهصرفه باشد و به زیرساختهایی مانند برق، آب، گاز و راههای ارتباطی دسترسی مناسبی داشته باشد.
بر اساس ضوابط نظام دامپروری، محل تاسیسات باید طوری انتخاب شود که جهت وزش باد از مناطق مسکونی بهسمت کارخانه نباشد و همچنین دسترسی جوندگان و حیوانات وحشی به داخل تاسیسات محدود شود.
متراژ مناسب برای تاسیس کارخانه معمولاً به ظرفیت تقریبی تولید سالانه دارد.
| مقیاس تولید |
ظرفیت تقریبی سالانه |
حداقل متراژ زمین |
| کوچک |
حدود ۱۰۰۰ تُن |
۱۰۰۰ متر مربع |
| متوسط تا صنعتی |
چند هزار تُن |
متناسب با ظرفیت، در طرح توجیهی تعیین میشود |
۲. سرمایه اولیه و برآورد هزینهها
سرمایه لازم برای راهاندازی کارخانه خوراک دام و طیور با توجه به حجم تولید و متراژ کارخانه با یکدیگر متفاوت است. تفاوت در سرمایه اولیه معمولاً به عواملی مانند مساحت زمین، زیربنای ساختمان، سطح اتوماسیون تجهیزات و میزان تولید سالانه بستگی دارد.
برای برآورد میزان سرمایه اولیه هم باید به موارد مختلفی دقت کنید که به دو دستهبندی کلی هزینههای ثابت و هزینههای جاری طبقهبندی میشوند.
● هزینههای ثابت
هزینههای ثابت معمولاً شامل مواردی مانند زمین و ساختمان، ماشین آلات و تجهیزات، تاسیسات جانبی و هزینههای اخذ مجوز و اداری میشود.
● هزینههای جاری
هزینههای جاری معمولاً شامل مواد اولیه، هزینههای انرژی، نیروی انسانی، بستهبندی، حمل و نقل، تعمیر و نگهداری، بازاریابی و فروش میشود.
۳- تامین مواد اولیه
کیفیت و میزان خوراک دام تولیدی به صورت مستقیم به فرمولاسیون و مواد اولیه بستگی دارد. مواد اولیه اصلی شامل ذرت، کنجاله سویا و مکملهای معدنی و ویتامینی هستند که باید از تامینکنندگان معتبر خریداری شوند. برای صرفهجویی در هزینهها و اطمینان از کیفیت و اصالت مواد اولیه بهتر است تا این مواد را به صورت مستقیم از کشاورزان و تولیدکنندگان قابل اعتماد تهیه کنید.
برای ارتباط با کشاورزان و تولیدکنندگان معتبر میتوانید از پلتفرمهای خرید و فروش عمده استفاده کنید. برای مثال، برای همکاری با شرکت های تامین مواد اولیه ایرانی استفاده از پلتفرم عمدهفروشی باسکول به شما فرصت ارتباط با تامینکنندگان قابل اعتماد و مطمئن را میدهد. شما به صورت همزمان میتوانید با چندین تامینکننده در ارتباط باشید و در نهایت بهترین پیشنهاد را انتخاب کنید. همچنین می توانید از باسکول به عنوان یک ابزار بازاریابی بسیار قوی برای فروش عمده محصولات تولیدی خود استفاده کنید. پلتفرم عمده فروشی باسکول هم به عنوان سکویی برای تامین مواد اولیه خوراک دام، دریافت قیمت ذرت علوفه ای از کشاورزان، خرید سویا، پودر گوشت و ملاس چغندر به کار رود و هم به عنوان یک کانال فروش عمده برای تولیدی شما به کار رود.
آیا راهاندازی کارگاه کوچک تولید خوراک دام و طیور سودآور است؟
بخش اصلی هزینههای مراکز دامداری و مرغداری معمولاً صرف تهیه و تامین خوراک میشود. از یک طرف، مرغداریها و دامداریها همیشه به دنبال تامینکنندهای هستند که با تضمین کیفیت و ارائه قیمت رقابتی بتواند سودآوری را برای آنها افزایش دهد و از طرف دیگر هم بخشی از نهادههای دامی همچنان از طریق واردات تامین میشود که همراه با نوسانات ارزی، ریسک تامین را بالا میبرد.
همین موضوع باعث شده است تا فرصت قابلتوجهی برای تولیدکنندگان داخلی خوراک دام فراهم شود که با فرمولاسیون بهینه و استفاده از مواد اولیه داخلی بتوانند سهم بیشتری از بازار را به دست بگیرند.
نکته مهم در راهاندازی کارخانه خوراک دام و طیور این است که اکثر کارخانههای بزرگ از یک کارگاه تولیدی کوچک شروع به فعالیت کردند و کمکم به یک کارخانه بزرگ تبدیل شدند.
از آنجایی که نیاز به گوشت، شیر و تخممرغ همیشگی است و بازاری رو به رشد دارد، بنابراین راهاندازی کارخانه خوراک دام و طیور هم قطعاً کسبوکاری سودآور است.
نظر شما