بازار؛ گروه کشاورزی: در حالیکه ذرت از محصولات استراتژیک به خصوص برای صنعت دام و طیور محسوب می شود، تازه ترین مجموعه آماری پایگاه آماری تحلیلی Statista درباره صنعت جهانی ذرت تصویری از بازاری ارائه می کند که ذرت را از یک محصول زراعی صرف فراتر برده و آن را به یکی از پایه های زنجیره جهانی غذا، خوراک دام، صنعت و سوخت های زیستی تبدیل کرده است.
ایالات متحده حدود یک سوم تولید جهانی ذرت را در اختیار دارد و چین با سهمی ۲۳ درصدی از تولید جهانی در رتبه دوم قرار دارد و به این ترتیب این دو کشور بیش از نیمی از کل تولید جهانی ذرت را در اختیار دارند
بر اساس داده های این گزارش، ذرت همچنان پرتولیدترین غله جهان است و در سال زراعی ۲۰۲۵/۲۶، ایالات متحده نزدیک به یک‌سوم تولید جهانی را در اختیار دارد. چین نیز با سهم ۲۳.۲ درصدی از تولید جهانی در رتبه دوم قرار گرفته و برزیل سومین تولیدکننده بزرگ ذرت جهان است. به این ترتیب مجموع سهم آمریکا و چین از تولید جهانی بیش از نیمی از کل تولید است.
در واقع اهمیت اقتصادی ذرت تنها به مصرف مستقیم انسانی محدود نمی شود. بخش بزرگی از ذرت تولید شده در جهان وارد صنایع تبدیلی می شود و از آن محصولاتی مانند نشاسته، روغن ذرت، شربت ذرت با فروکتوز بالا، گلوکز، دکستروز، الکل و اتانول تولید می شود.
از آن طرف، در فرآوری خشک نیز ذرت برای تولید آرد ذرت، غلات صبحانه، آرد و محصولات فرآوری شده مورد استفاده قرار می گیرد. با این حال، بخش بزرگی از تولید جهانی ذرت مستقیماً به سفره مصرف کننده نمی رسد و در قالب خوراک دام مصرف می شود. به این ترتیب ذرت را یکی از مهمترین خوراکهای مورد استفاده در تولید گوشت، لبنیات و تخم مرغ معرفی می کند. این ساختار باعث می شود هر تغییر جدی در بازار ذرت بتواند فراتر از خود این محصول، بازارهای دام، گوشت، لبنیات، انرژی و حتی قیمت برخی مواد غذایی را تحت تأثیر قرار دهد.
تولید جهانی ذرت در سطح تاریخی بالا
طبق این گزارش، تولید جهانی طی این دوره روندی افزایشی داشته و در سال های اخیر به بالاترین سطوح تاریخی خود رسیده است و برای فصل ۲۰۲۵/۲۶، ایالات متحده همچنان بزرگترین تولیدکننده ذرت جهان است و این گزارش سهم تولید این کشور را نزدیک به یک‌سوم کل تولید جهانی اعلام می کند. پس از آمریکا، چین و برزیل در میان تولیدکنندگان اصلی قرار دارند. این تمرکز جغرافیایی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا وضعیت آب‌وهوایی و تولید در چند کشور بزرگ می تواند بر عرضه جهانی و قیمت های بین المللی اثر بگذارد.
آمریکا؛ بازیگر محوری بازار جهانی ذرت
در این گزارش آمده است: ایالات متحده در صنعت جهانی ذرت جایگاهی استثنایی دارد. این کشور نه تنها بزرگ ترین تولیدکننده جهان است، بلکه یکی از مهمترین صادرکنندگان و مصرف‌کنندگان نیز به شمار می رود. به طوری که طبق آمار فائو، در سال ۲۰۲۵، آمریکا حدود ۱۸.۹ میلیارد دلار ذرت به بازار جهانی صادر کرده است. این رقم آمریکا را در صدر صادرکنندگان قرار می دهد. برزیل با حدود ۸.۶ میلیارد دلار صادرات در رتبه بعدی قرار داشته و آرژانتین نیز حدود ۶.۵ میلیارد دلار صادرات ذرت داشته است.
از آن طرف چین همزمان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان و مصرف کنندگان ذرت جهان است. سهم چین از تولید جهانی ذرت در سال زراعی ۲۰۲۵/۲۶ حدود ۲۳.۲ درصد گزارش شده است. با وجود تولید داخلی گسترده، نیاز چین به ذرت از ظرفیت تولید داخلی فراتر رفته است. استفاده گسترده از ذرت در خوراک دام و صنایع مختلف، در کنار تغییرات زمین و شرایط زیست محیطی، باعث شده چین در بازار بین المللی نیز به عنوان یکی از وارد کنندگان مهم ظاهر شود. این وضعیت چین را به یکی از نقاط کلیدی بازار جهانی تبدیل کرده است؛ زیرا هر تغییر در سیاست وارداتی یا تقاضای خوراک دام این کشور می تواند بر جریان تجارت جهانی اثر بگذارد.
برزیل؛ قدرت رو به رشد صادراتی
از سوی دیگر طبق این گزارش، برزیل در سال‌های اخیر به یکی از مهمترین تأمین کنندگان ذرت در بازار جهانی تبدیل شده است. این کشور علاوه بر جایگاه سوم در تولید جهانی، در تجارت بین المللی نیز نقش پررنگی دارد. به نحوی که این گزارش ارزش صادرات ذرت برزیل را در سال ۲۰۲۵ حدود ۸.۶ میلیارد دلار اعلام کرده است. این رقم نشان دهنده اهمیت روزافزون برزیل در تامین ذرت بازارهای بین المللی است. در واقع گسترش تولید ذرت در برزیل و ظرفیت صادراتی این کشور، در کنار جایگاه سنتی آمریکا و آرژانتین، ساختار عرضه جهانی را به شبکه ای از چند صادرکننده بزرگ تبدیل کرده است.
مصرف جهانی به ۱.۳ میلیارد تن نزدیک می شود
یکی از مهمترین شاخص های صنعت، روند مصرف جهانی است. بر اساس داده های گزارش، مصرف ذرت در سال زراعی ۲۰۲۵/۲۶ حدود ۱.۳ میلیارد تن بوده است. این میزان در مقایسه با دهه های گذشته رشد قابل توجهی نشان می دهد.
این در شرایطی است که رشد مصرف نتیجه چند عامل همزمان است؛ نخست، رشد جمعیت و تقاضای غذایی؛ دوم، افزایش تولید دام و طیور و در نتیجه نیاز به خوراک؛ و سوم، استفاده صنعتی از ذرت و رشد تقاضا برای سوخت‌های زیستی.
وضعیت تجارت جهانی ذرت؛ آمریکا در صدر صادرات
در این گزارش آمده است: بازار صادرات ذرت در سال ۲۰۲۵ تحت سلطه چند کشور قرار داشت. آمریکا با صادرات حدود ۱۸.۹ میلیارد دلار در صدر قرار گرفت، برزیل با ۸.۶ میلیارد دلار در جایگاه بعدی بود و آرژانتین نیز حدود ۶.۵ میلیارد دلار صادرات داشت.
در سوی تقاضا نیز، مکزیک و چین در میان واردکنندگان مهم ذرت قرار دارد؛ مکزیک همچنین در سال ۲۰۲۳ بزرگترین خریدار ذرت آمریکا بود و چین در رتبه بعدی قرار گرفت. این الگوی تجارت نشان می دهد تولید و مصرف جهانی ذرت از نظر جغرافیایی الزاماً در یک نقطه متمرکز نیست. کشورهایی مانند آمریکا و برزیل می توانند مازاد تولید خود را به بازارهای مصرف منتقل کنند، در حالی که کشورهای دارای تقاضای بالاتر از تولید داخلی، به واردات وابسته می شوند.
آب‌وهوا، دام و انرژی؛ سه نیروی تعیین‌کننده
در این گزارش آمده است: ساختار بازار جهانی ذرت را می توان تحت تأثیر سه عامل عمده مشاهده کرد: آب‌وهوا، خوراک دام و انرژی. در واقع آب‌وهوا مستقیماً میزان عرضه را تعیین می کند. خوراک دام بخش مهمی از تقاضای ذرت را شکل می دهد و وضعیت صنعت دام و طیور می تواند میزان مصرف را تغییر دهد. در نهایت، صنعت اتانول تقاضای دیگری را ایجاد می کند که تحت تأثیر سیاست های انرژی و سوخت های زیستی قرار دارد. Statista تأکید می کند که جریان تجارت و قیمت ذرت تنها به وضعیت تولید وابسته نیست و سیاست های سوخت زیستی و تقاضای بخش دام نیز نقش مهمی دارند.
پیامدهای بازار ذرت برای سایر غلات
نکته قابل تامل اینکه اهمیت ذرت به خود این محصول محدود نمی شود. از آنجا که ذرت یکی از مهمترین غلات خوراک دام است، تغییرات شدید در عرضه یا قیمت آن می تواند بر سایر خوراک های دام مانند جو، جو دوسر، سورگوم و گندم خوراکی نیز اثر بگذارد. به عبارت دیگر، ذرت بخشی از یک بازار بزرگتر غلات و خوراک دام است. بنابراین افزایش یا کاهش قیمت ذرت می تواند باعث تغییر ترکیب خوراک دام و جا به جایی تقاضا می ان محصولات مختلف شود.
نظر شما