جهش مصرف سی ان جی در چنبره ناترازی

بازار؛ گروه آب و انرژی:روند مصرف سی ان در کشور افزایشی شد. شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران اعلام کرده که پس از اعمال نرخ سوم بنزین، میانگین مصرف روزانه سی‌ان‌جی در کشور از ۱۴ میلیون و ۷۰۰ هزار مترمکعب در مرداد، به حدود ۱۶ میلیون و ۷۰۰ هزار مترمکعب در مهر رسیده است.

اما رشد ۱۴ درصدی مصرف سی ان جی در شرایطی است که اقتصاد این صنعت همچنان ناتراز است و سرمایه گذاری در آن توجیه اقتصادی ندارد.

درآمد ناخالص یک جایگاه سی ان جی به طور متوسط ماهانه بین ۲۰۰ الی ۴۰۰ میلیون تومان است. البته این درآمد خالص آن نیست چرا که جایگاه دارها به طور متوسط ماهانه ۵۰ الی ۱۰۰ میلیون تومان هزینه تعمیرات دستگاه ها و تجهیزات، ۵۰ میلیون تومان پول برق و ۱۰ درصد مالیات بر ارزش افزوده پرداخت می کند. جدای از این در جایگاه ها بین ۶ الی ۱۱ نیروی انسانی مشغول به کار هستند که مجموع دریافتی آنها حداقل بین ۱۵۰ الی ۲۵۰ میلیون تومان در ماه خواهد بود

احسان جان محمدی رییس انجمن سی ان جی کشور در گفتگو با بازار می گوید: درآمد ناخالص یک جایگاه سی ان جی به طور متوسط ماهانه بین ۲۰۰ الی ۴۰۰ میلیون تومان است.

او توضیح می دهد: البته این درآمد خالص آن نیست چرا که جایگاه دارها به طور متوسط ماهانه ۵۰ الی ۱۰۰ میلیون تومان هزینه تعمیرات دستگاه ها و تجهیزات، ۵۰ میلیون تومان پول برق و ۱۰ درصد مالیات بر ارزش افزوده پرداخت می کند. جدای از این در جایگاه ها بین ۶ الی ۱۱ نیروی انسانی مشغول به کار هستند که مجموع دریافتی آنها حداقل بین ۱۵۰ الی ۲۵۰ میلیون تومان در ماه خواهد بود.

رییس انجمن سی ان جی کشور با بیان اینکه امروز بیش از ۵۰ درصد جایگاه ها ماهانه کمتر از ۵۰ میلیون تومان درآمد دارند، اظهار داشت: جایگاه های سی ان جی چند سالی است که زیان ده شده اند. به همین دلیل بخش عمده ای از آنها درخواست کاربری داشته و بخش دیگری هم با ۳۰ درصد ظرفیت مشغول به کار هستند.

به گفته او، توسعه زیرساخت‌های CNG نیازمند حمایت است اما علی‌رغم سپری شدن نیمی از سال، کارمزد جایگاه‌ها همچنان افزایش نیافته و این صنف حدود ۸ هزار میلیارد تومان از دولت مطالبه دارند که طی هفت ماه گذشته پرداخت نشده است.

تاثیر نرخ سوم بنزین حدود ۱۰ درصد

دولت مدعی است که بعد از اعمال نرخ سوم بنزین این کاهش مصرف صورت گرفته اما به نظر می رسد که افزایش قیمت بنزین آزاد به ۱۰ هزار تومان تاثیر آنچنانی نداشته و بیشترین افت تقاضا مربوط به استان‌هایی مانند سیستان و بلوچستان و کرمان بوده که محدودیت کارت سوخت آزاد جایگاه‌ها در آنها اعمال شده است. جالب است که بدانید افزایش تقاضای سی ان جی در استان‌هایی که این محدودیت وجود نداشته، نرخ رشد کمتر از ۱۰ درصد بوده است.

کارشناسان بر این باورند که این کاهش تقاضای بنزین و افزایش تقاضای سی ان جی معمولا در ابتدای اجرای هر طرح و افزایش قیمتی صورت می گیرد اما کمی بعد قیمت ها عادی شده و وضعیت مصرفه به حالت قبلی بازمی گردد.

شاید برای شما هم این سوال پیش آمده که هزینه تامین بنزین تا چه اندازه برای دولت بالاست. جالب است که بدانید نرخ ارزش صادراتی CNG حدود ۳۰ سنت در هر مترمکعب است، در حالی که بنزین حدود ۶۰ سنت در هر لیتر ارزش دارد. این شکاف قیمتی به دولت اجازه می‌دهد حتی اگر از جیب خود هزینه کند، همچنان منتفع شود؛ چرا که در ازای هر لیتر کاهش مصرف بنزین، ارزآوری قابل‌توجهی برای کشور ایجاد می‌شود.

در این میان حجم بالایی از بنزین در خودروهای فرسوده سوخت می شود. مطابق گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس، اسقاط هر خودروی فرسوده باعث کاهش مصرف دو هزار لیتر بنزین در سال می‌شود که ارزش صادراتی آن حدود ‌هزارو ۸۰۰ دلار است. بر اساس این گزارش، هر خودروی فرسوده نسبت به یک خودروی غیرفرسوده ۱۴.۳ درصد مصرف بنزین بیشتری دارد.