بازار؛ گروه صنعت: اخیرا محمدمسعود سمیعی‌نژاد، رئیس هیئت عامل ایمیدرو از تعیین این سازمان به عنوان نماینده تام‌الاختیار وزارت صمت برای راهبری سرمایه‌گذاری‌های صنعتی و معدنی در چارچوب همکاری‌های ایران و چین خبر داده و اعلام کرده که ایمیدرو ماموریت یافته است فرآیند شناسایی، بررسی و راهبری طرح‌های سرمایه‌گذاری بخش صنعت و معدن را انجام دهد.
به گفته سمیعی‌نژاد، طرح‌های منتخب باید دارای ارزش افزوده بالا، متمرکز بر توسعه صنایع پایین‌دستی، صادرات‌محور، وابسته به مواد اولیه داخلی و اشتغال‌زا باشند.
در حالی بخش معدن ایران نیازمند جذب سرمایه و به کارگیری فناوری چینی‌ها است که با چالش‌های متعددی مواجه است. از یک طرف چالش‌های مربوط به زیرساخت‌ها مانند ناترازی انرژی مطرح است و از سوی دیگر تحریم و جنگ، مانع از ثبات اقتصادی و سیاسی شده است. در چنین شرایطی این سوال مطرح می‌شود که آیا چینی‌ها مایل به همکاری با ایران در بخش معدن هستند؟
در همین زمینه، مجیدرضا حریری، رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین در گفت‌وگو با خبرنگار بازار با بیان این که ظرفیت‌های قابل‌توجهی برای همکاری مشترک ایران و چین در حوزه معدن وجود دارد، گفت: زمانی که موضوع تدوین سند همکاری‌های جامع ایران و چین مطرح بود، در بخش اقتصادی کارگروهی تشکیل شده بود که ظرفیت همکاری مشترک دو کشور در حوزه معدن و صنایع معدنی را حدود ۸۰ میلیارد دلار برآورد کرده بود.
زمینه‌هایی که می‌توان برای همکاری در آن‌ها برنامه‌ریزی کرد شامل اکتشاف، استخراج و فرآوری عناصر نادر خاکی و همچنین حوزه معادن عمیق است
حریری افزود: به طور کلی، زمینه‌هایی که می‌توان برای همکاری در آن‌ها برنامه‌ریزی کرد شامل اکتشاف، استخراج و فرآوری عناصر خاکی نادر و کمیاب و همچنین حوزه معادن عمیق است. فناوری‌های مربوط به عناصر نادر و خاکی منحصر به چین است. به دلیل ملاحظات محرمانگی و محدودیت‌های مرتبط با فناوری، ورود به این حوزه‌ها برای همه شرکت‌ها امکان‌پذیر نیست.
حریری اضافه کرد: برای اکتشاف و استخراج از معادن با بیش از ۵۰۰ متر نیز به فناوری‌هایی نیاز داریم که در حال حاضر در اختیار ما نیست، اما شرکت‌های چینی از این فناوری‌ها برخوردارند.
وی در ادامه گفت: موانع همکاری بین ایران و چین عمدتا به مسائل ناشی از جنگ، تحریم‌ها و شرایطی بازمی‌گردد که محیط لازم برای شکل‌گیری همکاری‌های بلندمدت معدنی را با محدودیت مواجه می‌کند. فعالیت در این حوزه به سرمایه‌گذاری‌های کلان نیاز دارد و دوره بازگشت سرمایه نیز طولانی است، به همین دلیل شکل‌گیری چنین همکاری‌هایی مستلزم برخورداری از ثبات اقتصادی است که در حال حاضر ما با محدودیت‌هایی در دستیابی به آن مواجه هستیم.
نباید انتظار داشته باشیم که شرکت‌های چینی صرفا منابع مالی مورد نیاز ما را برای بهره‌برداری از معادن تامین کنند
رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین تصریح کرد: نباید انتظار داشته باشیم که شرکت‌های چینی صرفا منابع مالی مورد نیاز ما را برای بهره‌برداری از معادن تامین کنند. تامین مالی به تنهایی به معنای همکاری نیست و مشابه دریافت وام است.
در زمینه عناصری که چین به آن‌ها نیاز دارد، می‌توان معادنی را که امکان بهره‌برداری بهینه از آن‌ها با فناوری‌های موجود در ایران فراهم نیست، در قالب مشارکت با شرکت‌های چینی توسعه داد
حریری عنوان کرد: در مقابل، می‌توان مدل‌های مختلف همکاری را بر مبنای منافع مشترک و با رویکرد برد ـ برد تعریف کرد. برای مثال، در زمینه عناصری که چین به آن‌ها نیاز دارد، می‌توان معادنی را که امکان بهره‌برداری بهینه از آن‌ها با فناوری‌های موجود در ایران فراهم نیست، در قالب مشارکت با شرکت‌های چینی توسعه داد. این مشارکت‌ها می‌تواند حوزه‌های اکتشاف، استخراج و بهره‌برداری را در بر بگیرد. همچنین می‌توان سازوکارهایی تعریف کرد که بر اساس آن‌ها، طرفین در منافع حاصل از تولید یا سایر منافع اقتصادی پروژه سهیم باشند.
به گفته رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین، قطعا می‌توان از ظرفیت‌های موجود در این زمینه استفاده کرد، اما شرط اساسی آن است که انتظارات دو طرف واقع‌بینانه باشد و همکاری بر مبنای منافع متقابل شکل بگیرد.
وی با بیان این که تحریم‌ها اثر منفی کمتری از جنگ برای همکاری معدنی ایران و چین ندارند، گفت: زمانی که کشور با تحریم مواجه است، شرکت‌های بزرگ بین‌المللی که توانایی اجرای پروژه‌های عمیق، گسترده و ریشه‌دار را دارند، برای همکاری با ایران با محدودیت‌های جدی روبه‌رو می‌شوند. از آنجایی که این شرکت‌ها معمولا در کشورهای مختلف فعالیت می‌کنند، تحریم‌های ثانویه، علاوه بر ایران، شرکت‌ها و طرف‌های خارجی همکار را نیز تحت فشار قرار می‌دهد. در نتیجه، فضای تحریمی به یکی از موانع اصلی توسعه همکاری‌های عمیق و بلندمدت تبدیل می‌شود.
برای همکاری در سطح خرید و فروش محصولات معدنی تا حدودی امکان دور زدن تحریم‌ها وجود دارد، اما زمانی که موضوع به همکاری‌های مشترک، سرمایه‌گذاری و اجرای پروژه‌های بلندمدت می‌رسد، محدودیت‌ها بسیار جدی‌تر می‌شوند و امکان شکل‌گیری چنین همکاری‌هایی کاهش می‌یابد
رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین گفت: برای همکاری در سطح خرید و فروش محصولات معدنی تا حدودی امکان دور زدن تحریم‌ها وجود دارد، اما زمانی که موضوع به همکاری‌های مشترک، سرمایه‌گذاری و اجرای پروژه‌های بلندمدت می‌رسد، محدودیت‌ها بسیار جدی‌تر می‌شوند و امکان شکل‌گیری چنین همکاری‌هایی کاهش می‌یابد.
نظر شما