تاکتیک جدید روسیه برای دور زدن تحریم‌های نفتی

به گزارش بازار، گشایش و بهره‌برداری از «مسیر دریایی شمال» (NSR) در امتداد خط ساحلی شمالی روسیه به دلیل کاهش یخ‌های قطبی، دالان امنی را برای انتقال نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) تحت کنترل کامل مسکو فراهم کرده است؛ مسیری که ریسک توقیف محموله‌ها و حملات پهپادی به پایانه‌های نفتی را به‌شدت کاهش می‌دهد.

این اقدام کاملاً با طرح ولادیمیر پوتین برای توسعه «دالان حمل‌ونقل فرا-قطبی» (Trans-Arctic Transport Corridor) با هدف پیوند مناطق بالتیک، قطب شمال و خاور دور روسیه همسو است. اهمیت این مسیر با امتداد خطوط لوله از منطقه «ولخوف» (در نزدیکی سن‌پترزبورگ) به سمت «مورمانسک» دوچندان خواهد شد.

هم‌اکنون علاوه بر پایانه منطقه «واراندی» (Varandey)، ماه گذشته پایانه «سور بای» (Sever Bay) در دهانه رودخانه «ینیسی» افتتاح شد تا صادرات میادین «آرکتیک ۲» و «وستوک» را از طریق خط لوله‌ای ۵۰۰ مایلی در توندرا پوشش دهد.

ناوگان تحریم‌شده و چالش‌های پس از خروج از مسیر

نخستین نفتکش ویژه حمل LNG از کلاس Arc۷ با نام «الکسی کوسیگین» (IMO ۹۹۰۴۵۴۶) نخستین سفر خود به «سور بای» را در دسامبر ۲۰۲۵ (آذر - دی ۱۴۰۴ شمسی) انجام داد و کشتی هم‌رده آن «پیتر استولیپین» (IMO ۹۹۰۴۶۷۵) نیز به‌زودی عملیاتی می‌شود.

با این حال، از آنجا که این شناورها و نفتکش‌های تغذیه‌کننده مانند «آکادمیک گوبنیک» (IMO ۹۸۴۲۱۹۰) همگی تحت تحریم قرار دارند، امنیت این مسیر تنها تا پایان دالان قطبی برقرار است.

تاکتیک‌های جدید انتقال کشتی‌به‌کشتی (STS)

نفتکش‌های «ناوگان سایه» پس از خروج از مسیر شمالی برای پنهان‌سازی مبدأ محموله‌ها هنگام تحویل به مشتریان آسیا و چین، ناچار به استفاده از روش‌های دور زدن تحریم‌ها و عملیات انتقال کشتی‌به‌کشتی (STS) هستند.

شناورهایی که از پریمورسک حرکت کرده یا در مورمانسک عملیات میانی انجام می‌دهند، پیش‌تر از خلیج محافظت‌شده «ناخودکا» (در نزدیکی پایگاه دریایی فوکینو) استفاده می‌کردند.

با این حال، داده‌های موسسه اطلاعاتی SynMax نشان می‌دهد مسکو تاکتیک‌های خود را تغییر داده است؛ به‌طوری که ۴ نفتکش تحریم‌شده «ناوگان سیاه» در حال انجام عملیات حساس STS در ۶۵ مایلی شرق «چونگین» در کره شمالی و در آب‌های آزاد دریای ژاپن مشاهده شده‌اند:

نفتکش میرابل (با پرچم عمان - IMO ۹۵۱۱۵۲۱) در حال انتقال نفت به لومین (با پرچم سیرالئون - IMO ۹۳۳۰۵۹۹).

نفتکش جاگر (با پرچم روسیه - IMO ۹۳۵۴۳۰۱) در حال انتقال نفت به ناویستار (با پرچم کامرون - IMO ۹۲۹۶۸۱۰).