بازار؛ گروه آب و انرژی: نعمت الله کریمی مدیر گروه مطالعات ماهواره ای موسسه تحقیقات آب در گفتگو با بازار درباره وضعیت دریای خزر گفت: خط ساحلی در این دریاچه به شدت در حال عقب نشینی است، البته عمق آب در گیلان و مازندران نسبت به سواحل شرقی و شمالی دریای خزر بیشتر است.
او با اشاره به اینکه رودخانه ولگا بیشترین ورودی آبی دریای خزر را به خود اختصاص داده است، افزود:سدسازی در بالادست، افزایش سطح زیر کشت، افزایش دما و کاهش بارندگی ۴ عامل اصلی هستند که باعث کاهش ورودی ولگا به خزر شده اند.
ورودی آب خزر از رودخانه ولگا از ۲۸۰ میلیون متر مکعب به ۲۴۰ میلیون متر مکعب کاهش یافته است
مدیر گروه مطالعات ماهواره ای موسسه تحقیقات آب با اشاره به این نکته که ولگای روسیه ۸۰ درصد آب خزر را تامین میکند، افزود: ورودی آب این رودخانه از ۲۸۰ میلیون متر مکعب به ۲۴۰ میلیون متر مکعب کاهش یافته است و در این چند سال این روند ادامه پیدا میکند.
کریمی افزود: سالانه ۲۵ سانتی متر از تراز دریاچه خزر در حال کاهش است. البته مقدار کاهش تراز در همه جای دریاچه یکسان نیست. به عنوان مثال آنچه در انزلی اتفاق می افتد با آنچه که در خلیج گرگان روی می دهد یکسان نیست.
ارومیه در آبان کاملا خشک شده بود
او با اشاره به این نکته که طبق تصاویر ماهواره ای به ثبت رسیده بود دریاچه ارومیه در اواخر مهر و آبان ماه تقریبا خشک شده بود. البته در ماه های گذشته بارندگی هایی در این منطقه به ثبت رسیده اما بیشتر پهنه دریاچه همچنان خشک است.
کریمی در پاسخ به این سوال که آیا می توان دریاچه ارومیه را احیا کرد، گفت: احیای دریاچه زمان ممکن می شود که رویکرد و رفتارمان را با محیط زیست و منابع آبی کشور تغییر دهیم.
به گفته او، مادامی که به دریاچه احترام نگذاریم و روی منابع ورودی به دریاچه تجدیدنظر نکنیم و تا زمانی که به دهها هزار چاه حفر شده در منطقه توجه نکنیم؛ طبیعتا دریاچه رو به خشک شدن میرود و انتظار دیگری نباید داشته باشیم.
بیشتر پهنه های آبی ما با چالش خشکسالی مواجه هستند. البته با توجه به گستردگی ارومیه خشکسالی این دریاچه بیشتر مورد توجه ها قرار گرفته است. به عنوان مثال دریاچه تشک بختگان، تالاب گاوخونی، انزلی، خلیج گرگان همگی دچار بحران هستند
بحرانی ترین پهنه های آبی کشور کدامند؟
ن مقام مسول در موسسه تحقیقات آب درباره بحرانی ترین نقاط کشور از نظر خشکسالی، گفت: بیشتر پهنه های آبی ما با چالش خشکسالی مواجه هستند. البته با توجه به گستردگی ارومیه خشکسالی این دریاچه بیشتر مورد توجه ها قرار گرفته است. به عنوان مثال دریاچه تشک بختگان، تالاب گاوخونی، انزلی، خلیج گرگان همگی دچار بحران هستند.
به گفته او، به جز نیمه جنوب شرقی که طی چند سال اخیر دچار بارندگی های سیل آسا بوده سایر نقاط کشور دچار بحران آب هستند.
انحراف میلیاردها مترمکعب آب به بیابان گودزره
کریمی با اشاره به اینکه هامون به دلیل ساخت سد کمال خان در بالادست آن دیگر کاملا خشک شده است، ادامه داد: در طول سالیان اخیر میلیاردها مترمکعب آب را به بیابان ها گود زره انحراف داده شده است.
خشکسالی پدیدهای نیست که ناگهانی آغاز شود یا بهطور دفعی پایان یابد و باید رویکردمان را در برابر این تغییرات اقلیمی عوض کنیم
کریمی معتقد است که خشکسالی پدیدهای نیست که ناگهانی آغاز شود یا بهطور دفعی پایان یابد و باید رویکردمان را در برابر این تغییرات اقلیمی عوض کنیم.
گفتنی است با وجود بارشهای مناسب این مدت در برخی استانها، به دلیل افت آبهای زیرزمینی در اغلب مناطق کشور، ایران همچنان از نظر هیدرولوژیک درگیر خشکسالی است. علاوه بر این در مناطقی مانند تهران، خشکسالی هواشناسی، کشاورزی همزمان مشاهده میشود و استانی مانند سیستان و بلوچستان نیز وارد آخرین مرحله خشکسالی یعنی خشکسالی اقتصادی و اجتماعی شده است.
دادهها نشان میدهد اگرچه با بارشهای آذرماه، در ۱۵ استان کشور سهم بارش تأمین شد اما بخش قابل توجهی از کشور، همچنان با کم بارشی نسبت به میانگین بلند مدت روبروست.
نظر شما