بازار؛ گروه صنعت: مهرداد اکبریان، رئیس انجمن سنگ آهن ایران در گفت‌وگو با خبرنگار بازار درخصوص آخرین وضعیت تامین مواد ناریه مورد نیاز معادن گفت: معادن به مقدار نسبتا زیادی از مواد ناریه نیاز دارند. برای مثال فرض کنید بخش معدن سالانه به ۲۵۰ هزار تن مواد ناریه نیاز دارد، در حالی که کل تولید داخلی ما در سال حدود ۱۸۰ هزار تن بوده است و مجبور بودیم حدود ۷۰ هزار تن وارد کنیم.
اکبریان توضیح داد: واردات مواد ناریه مورد نیاز از کشورهای نزدیک مانند ازبکستان و در محموله‌های کوچک و به تدریج انجام می‌شد، چرا که کشورهای دیگر نیز ظرفیت تولید محدودی دارند و باید توان تولید لازم را داشته باشند.
در جریان جنگ اخیر تولید مواد ناریه در کشور با آسیب به پتروشیمی شیراز با مشکل مواجه شد و مشخص شد که در کوتاه‌مدت امکان استفاده از تولید داخلی را نداریم
وی ادامه داد: در جریان جنگ اخیر تولید مواد ناریه در کشور با آسیب به پتروشیمی شیراز با مشکل مواجه شد و مشخص شد که در کوتاه‌مدت امکان استفاده از تولید داخلی را نداریم. در نتیجه، به طور ناگهانی کمبود بسیار بزرگی در این زمینه در کشور ایجاد شد و پس از آن، نگرانی‌ها درباره پیامدهای نبود مواد ناریه آغاز شد.
اکبریان تصریح کرد: کل نظام اداری و قانونی در کشور برای شرایط عادی و متعارف طراحی شده‌اند. صنایع دفاعی نسبت به بحث تامین مواد ناریه ملاحظات امنیتی دارند و می‌گویند نباید این کالا در اختیار افراد فاقد صلاحیت باشد. چون حمل این مواد خطرناک است، حمل و نقل باید از طریق سازوکارهای مورد تایید خودشان انجام شود و هر کسی نمی‌تواند نسبت به واردات آن اقدام کند. بنابراین، این موضوع مسئله‌ای کاملا اختصاصی و امنیتی برای سیستم نظامی محسوب می‌شود.
وی عنوان کرد: از سوی دیگر، وزارت صمت نیز تا پیش از این تجربه مشابهی در زمینه درخواست واردات این مواد از سوی بخش خصوصی نداشت. در چنین شرایطی به بخش خصوصی گفته می‌شد که برای واردات باید ثبت سفارش کند، تامین ارز انجام دهد و سایر مراحل اداری را طی کند. در ابتدای کار حدود یک ماه طول کشید تا دستگاه‌های دولتی متوجه شوند شرایط بسیار دشوارتر از آن است که بتوان بر اساس قوانین، بخشنامه‌های قبلی و روال‌های گذشته عمل کرد.
رئیس انجمن سنگ آهن ایران گفت: ما در آن مقطع تاکید کردیم که باید امکان واردات از سوی بخش خصوصی فراهم شود و نمی‌توان صرفا بر اساس رویه‌های قبلی پیش رفت. در ابتدا مقاومت‌هایی وجود داشت، اما در نهایت پذیرفته شد که بخش خصوصی نیز واردات را انجام دهد. سپس این موضوع مطرح شد که دیگر فرصتی برای طی کردن مراحل ثبت سفارش وجود ندارد و هر شرکتی که می‌تواند از هر مبدا ممکنی مواد ناریه را تهیه و وارد کند.
اکبریان درخصوص تامین ارز برای واردات مواد ناریه نیز گفت: ابتدا مشکلاتی وجود داشت، اما در ادامه به‌تدریج مسیر واردات هموارتر شد و امکان تامین ارز به روش‌های مختلف از جمله واردات در مقابل صادرات فراهم شد.
شرکت‌ها و خریداران ایرانی متعددی برای واردات اقدام کردند و کشورهای فروشنده با افزایش تقاضا مواجه شدند. در نتیجه، برخی از فروشندگان خارجی شروع به سوءاستفاده از شرایط کردند، قیمت‌ها را بالا بردند و در مواردی، قیمت‌ها چند برابر شد و مشکلاتی در روند خرید به وجود آمد
به گفته اکبریان، بعد از رفع چالش‌های مربوط به دستگاه‌های دولتی، شرکت‌ها و خریداران ایرانی متعددی برای واردات اقدام کردند و کشورهای فروشنده با افزایش تقاضا مواجه شدند. در نتیجه، برخی از فروشندگان خارجی شروع به سوءاستفاده از شرایط کردند، قیمت‌ها را بالا بردند و در مواردی، قیمت‌ها چند برابر شد و مشکلاتی در روند خرید به وجود آمد. در این مرحله تاکید کردیم که نباید همه شرکت‌ها به‌صورت همزمان و با هجوم به بازار اقدام به خرید کنند، بهتر است چند شرکت به نمایندگی از سایر متقاضیان وارد عمل شوند و خرید را انجام دهند تا بازار آشفته نشود.
اکبریان گفت: مجموعه‌ای از اتفاقات رخ داد و در نهایت ما به وضعیت فعلی رسیدیم. اکنون حتی اگر کشوری را در نظر بگیریم که تمام ظرفیت تولید خود را برای تامین نیاز ما اختصاص دهد، باز هم نیاز کشور به‌طور کامل تامین نخواهد شد و همین مسئله به معضل دیگری تبدیل شده است.
ظرفیت تولید کشورهای مبدا واردات، ظرفیت سیستم حمل‌ونقل و امکانات واردات ما و بسیاری از محدودیت‌های دیگر، اجازه نمی‌دهد بیش از این به تامین مواد ناریه مورد نیاز کشور امیدوار باشیم
این فعال بخش معدن تاکید کرد: در حال حاضر تقریبا تمامی دستگاه‌های دولتی پای کار هستند و همگی تلاش می‌کنند این کار به بهترین شکل ممکن انجام شود. با این حال، واقعیت این است که ظرفیت تولید کشورهای مبدا واردات، ظرفیت سیستم حمل‌ونقل و امکانات واردات ما و بسیاری از محدودیت‌های دیگر، اجازه نمی‌دهد بیش از این به تامین مواد ناریه مورد نیاز کشور امیدوار باشیم.
رئیس انجمن سنگ آهن ایران در پایان گفت: قطعا تمام مواد ناریه مورد نیاز کشور تا پایان سال تامین نخواهد شد در نتیجه، مواد ناریه نیز مانند گاز، برق و گازوئیل به یکی از نهاده‌هایی تبدیل خواهد شد که کمبود آن می‌تواند موجب افت تولید شود.
نظر شما