امید محمدی؛ بازار گروه خودرو: کاهش قدرت خرید خانوارها و افزایش مداوم قیمت خودرو طی سال های اخیر، فاصله میان درآمد و هزینه خرید خودرو را به یکی از مهم ترین چالش های بازار تبدیل کرده است. بررسی ها نشان می دهد که امروز حتی خرید یک خودروی داخلی نیز برای بخش بزرگی از حقوق بگیران به آرزویی دور از دسترس تبدیل شده؛ بهگونه ای که یک کارمند یا کارگر با حداقل حقوق، در صورت پسانداز مستمر، باید ده ها سال برای خرید یک خودروی صفر کیلومتر انتظار بکشد.
سعید باقری، کارشناس اقتصادی و خودرو، در گفت و گو با خبرنگار بازار با اشاره به وضعیت قدرت خرید خانوارها گفت: «بر اساس حداقل حقوق مصوب وزارت کار در سال ۱۴۰۵، خرید یک دستگاه دنا پلاس صفر کیلومتر برای یک کارمند یا کارگر عملا به هدفی دست نیافتنی تبدیل شده است. اگر فردی بتواند هر ماه بخشی از درآمد خود را پسانداز کند، برای خرید این خودرو به بیش از ۵۰ سال زمان نیاز خواهد داشت.»
باقری با اشاره به ساختار درآمدی حقوق بگیران افزود: «حداقل حقوق پایه در سال ۱۴۰۵، ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین شده است. با احتساب مزایایی مانند حق مسکن، بن کارگری و حق اولاد، دریافتی ناخالص یک کارگر متاهل دارای یک فرزند به حدود ۲۴ میلیون تومان در ماه می رسد. اما باید توجه داشت که بخش عمده این درآمد صرف هزینه های ضروری زندگی از جمله مسکن، خوراک، حمل و نقل، درمان و آموزش می شود و امکان پس انداز برای بسیاری از خانوارها بسیار محدود است.»
این کارشناس اقتصادی ادامه داد: «در خوش بینانه ترین حالت، اگر یک خانوار بتواند ماهانه سه تا چهار میلیون تومان پس انداز کند، باز هم فاصله قابل توجهی با قیمت خودرو خواهد داشت. در حال حاضر قیمت یک دستگاه دنا پلاس توربو اتوماتیک آپشنال مدل ۱۴۰۴ در بازار آزاد بین ۲ میلیارد و ۵۵۰ میلیون تا دو میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان در نوسان است. حتی قیمت کارخانه این خودرو نیز بیش از ۲ میلیارد و ۵۳۰ میلیون تومان اعلام شده که دسترسی به آن برای بسیاری از متقاضیان امکان پذیر نیست.»
اگر مبنای محاسبه، قیمت ۲ میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومانی خودرو و پس انداز ماهانه چهار میلیون تومان باشد، خرید این خودرو به بیش از ۵۳ سال زمان نیاز دارد. چنانچه میزان پس انداز ماهانه به سه میلیون تومان کاهش پیدا کند، این مدت به بیش از ۷۰ سال خواهد رسید
باقری با ارائه یک محاسبه ساده گفت: «اگر مبنای محاسبه، قیمت ۲ میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومانی خودرو و پس انداز ماهانه چهار میلیون تومان باشد، خرید این خودرو به بیش از ۵۳ سال زمان نیاز دارد. چنانچه میزان پس انداز ماهانه به سه میلیون تومان کاهش پیدا کند، این مدت به بیش از ۷۰ سال خواهد رسید؛ یعنی فرد باید تقریبا یک عمر کاری را تنها برای خرید یک خودروی داخلی پسانداز کند.»
در بسیاری از کشورهای اروپایی، یک کارمند با کمتر از یک سال درآمد خود می تواند صاحب یک خودروی با کیفیت از برندهای معتبر شود، اما در ایران نسبت قیمت خودرو به درآمد خانوار به حدی افزایش یافته که حتی خودروهای داخلی نیز از سبد خرید بخش بزرگی از جامعه خارج شدند
وی با مقایسه قدرت خرید در ایران و برخی کشورهای توسعه یافته اظهار کرد: «در بسیاری از کشورهای اروپایی، یک کارمند با کمتر از یک سال درآمد خود می تواند صاحب یک خودروی با کیفیت از برندهای معتبر شود، اما در ایران نسبت قیمت خودرو به درآمد خانوار به حدی افزایش یافته که حتی خودروهای داخلی نیز از سبد خرید بخش بزرگی از جامعه خارج شدند. این موضوع نشان دهنده کاهش شدید قدرت خرید و عمیق تر شدن شکاف میان درآمد و هزینه در اقتصاد کشور است.»
این کارشناس اقتصادی تاکید کرد: «محاسبات انجام شده بر مبنای قیمت های فعلی و بدون در نظر گرفتن تورم، افزایش سالانه قیمت خودرو یا کاهش ارزش پول ملی است. بنابراین در عمل، اگر روند فعلی ادامه یابد، مدت زمان لازم برای خرید خودرو از این ارقام نیز بیشتر خواهد شد و بسیاری از خانوارها هیچ گاه به هدف خرید خودروی صفر نخواهند رسید.»
باقری در پایان خاطرنشان کرد: «بازار خودرو امروز بیش از هر زمان دیگری تحت تاثیر متغیرهای اقتصاد کلان قرار دارد. تا زمانی که تورم مهار نشود، ارزش پول ملی تقویت نشود و قدرت خرید مردم افزایش پیدا نکند، نمی توان انتظار داشت خودرو دوباره به کالایی قابل دسترس برای اقشار متوسط و حقوق بگیر جامعه تبدیل شود. در چنین شرایطی، خرید خودرو برای بسیاری از خانوارها از یک نیاز مصرفی به آرزویی بلندمدت تبدیل شده است.»
نظر شما