ایران در محاصره مثلث تورم/ دولت کسری بودجه را تامین نکند، نرخ ارز بالاتر هم می رود

اقتصاد کشور در حالی شرایط سختی را سپری می کند که به گفته کارشناسان؛ ایران اکنون با ۳ نوع تورم هم زمان درگیر است و چنانچه برای برون رفت از این شرایط فکری اصولی نکند، فشار سنگینی بر اقتصاد کشور و خانوارها تحمیل خواهد شد.

اسدالله خسروی؛ بازار: تورم ۴۰ درصدی و حرکت این شاخص مهم اقتصادی  به سمت بالا نگرانی های زیادی را برای مردم ایجاد کرده است چرا که اگر قیمت ها به همین منوال در بازار افزایش یابد و تورم بیش از این رقم شود گذاران زندگی برای خیلی ها سخت خواهد شد، آنطور که اکنون قیمت برخی از کالاهای اساسی سبد مصرفی خانوار اکنون بیش از ۱۰۰ درصد نیز رسیده است.
افزایش نرخ تورم و کاهش ارزش پولی که ناشی از رشد افسار گسیخته قیمتها بدنبال جولان نقدینگی حجیم در بازارها اتفاق می افتد تبعات سختی را بدنبال دارد. ناتوانی در تامین هزینه های زندگی در پی بی ارزش شدن پول ملی، افزایش سطح عمومی قیمت ها در بازار، رشد بیکاری در جامعه، تعطیلی کارخانه ها و مراکز تولید و از همه مهمتر سخت تر شدن مدیریت اقتصاد کشور نمونه ای از آثار زیانبار رشد بالای نرخ تورم است.
به عقیده کارشناسان اقتصادی، آشفتگی بازارهایی نظیر ارز، سکه، طلا، خودرو، مسکن و... که به دلیل ورود نقدینگی سیل آسا به این بازارها نرخ ها روز به روز تغییر و رکورد زنی قیمت ها مشاهده می شود، متاثر از عدم مدیریت درست مسئولان در ساماندهی وضعیت اقتصادی کشور است. نمونه این بی تدبیری ها کسری بودجه ای است که دولت برای پوشش این کسری دست به اقداماتی می زند که بعضا تورم را تشدید می کند.

سه نوع تورمی که ارزش پول ملی را روز به روز کاهش می دهند
محسن صادقی کارشناس مالی در گفتگو با «بازار» علل رشد نرخ بالای تورم در کشور را ناشی از عوامل متعدد دانست و افزود: کشور اکنون گرفتار سه نوع تورم است. تورم نخست که تورم داخلی است این نوع تورم حاصل رشد بالای نقدینگی و جذب آن در بازارهای سفته بازی در پی رکود اقتصادی است که متاسفانه در بخش تولید نمی نشیند و قیمت ها را در بازارها بالا می برد.
وی به وجود دومین نوع تورم در کشور اشاره کرد و اظهار داشت، علاوه بر کرونا که اقتصاد دنیا را تا حدی قفل کرده و تاثیر آن بر اقتصاد کشورمان نیز نمایان است، بحث تاثیر تحریم هاست که مشکلات فراوانی را پیش روی اقتصاد کشور گذاشته است، البته سوای این موارد افزایش قیمت همه کالاها در جهان بخصوص کالاهای استراتژیک و مهم باعث شده تا قیمت مواد اولیه همه کارخانه ها و مراکز تولید  افزایش یاید این نوع تورم، تورمی خارجی است که بر اقتصاد کشور حاکم است.
صادقی سومین تورم را تورمی دانست که خود ما آن را ایجاد می کنیم «تورم انتظاری» و افزود: این نوع تورم تورمی است که با گران شدن یک کالای مهم اقتصادی چون ارز، خودرو و یا بنزین خود به خود قیمت همه کالاهای نیز متناسب با رشد قیمت این کالاها بالا می رود. افزایش قیمت اجاره بها نمونه ای از این نوع تورم است که بنام تورم انتظاری از آن یاد می شود.  

کسری بودجه، بنزینی که بر آتش تورم ریخته می شود
این کارشناس مالی مهمترین عامل نرخ تورم در کشور را وجود کسری بودجه سالانه دانست و اظهار داشت: هنور کمتر از ۶ ماه از سال می گذرد اما دولت با کسری بودجه بسیار زیادی (بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد) مواجه شده است و برای پوشش این کسری مجبور به انتشار فروش اوراق دولتی با سود بالا، فروش سهام شرکت ها در بورس و ... می شود.
وی افزود: فروش بیش از حد اوراق دولتی با سود بالا ( ۲۰ درصد) نیز مشکل آفرین است چرا که دولت در زمان پرداخت بدهی ها، هزینه های زیادی را برای خود می تراشد و تامین این هزینه ها بسیار سخت است.
این کارشناس مالی با بیان اینکه جبران کسری بودجه دولت باید اصولی و کارشناسانه انجام شود، خاطرنشان کرد: استقراض از بانک مرکزی برای تامین کسری بودجه دولت اقدامی بسیار خطرناک بوده و تورم را بشدت افزایش می دهد با این وجود دولت برای تامین کسری بودجه نباید سراغ بانک مرکزی برود.

فروش سهام دولتی برای تامین کسری بودجه
صادقی فروش سهام شرکت های دولتی در بورس را مهمترین راهکار برای تامین کسری بودجه دولت عنوان کرد و گفت: دولت در فروش سهام شرکت های خود در بورس برای کسب منابع مالی نیز کارآمد نبود و نتوانست از این مزیت و فرصت مناسب به خوبی استفاده کند به طور مثال زمانی که داد و ستد در بازار سرمایه داغ بود عرضه سهام شرکت های دولتی در بورس صورت می گرفت و اکنون که سهام پالایش دارا دوم در بورس پذیره نویسی شد، مردم دیگر اعتمادی به بازار سرمایه ندارند و استقبالی از این سهام نشده است.  وی گفت: دولت می توانست با عرضه سهام صندوق پالایش دوم ۶۰ هزار میلیارد تومان کسری بودجه را از طریق بازار سرمایه تامین کند اما در این کار ناموفق بود.
این کارشناس مالی خاطرنشان کرد: چنانچه کسری بودجه دولت تامین نشود و سهام شرکت های دولتی در بورس به فروش نرود این کسری بودجه تورم را در کشور جهشی کرده و اقتصاد کشور و خانوارها با مشکل جدی مواجه خواهد کرد. از طرفی تورم موجب شده تا سرمایه گذاران برای سود آوری و حفظ ارزش سرمایه هایشان به بازارهای موازی که عموما بازارهای سوداگری و سفته بازی است روی آورند و قیمت ها در این بازار افزایشی شود. بنابراین اگر کسری بودجه تامین نشود و تورم همچنان با رشد همراه باشد قیمت ارز نیز در بازار بالاتر هم می رود. 

ضرورت حذف هزینه های غیر ضرور دولت
صادقی مدیریت دولت در دخل و خرج بودجه سالانه را ضعبف عنوان کرد و اظهار داشت: اکنون که کشور در شرایط تحریم قرار دارد و منابع ارزی کشور به دلیل محدودیت های تحریمی و در کنار آن شیوع ویروس کرونا بشدت پایین آمده است دولت باید از هزینه های غیر ضرور پرهیز کند و بستر لازم را برای فروش سهام شرکت های خود در بورس فراهم کند.  
وی تصریح کرد: همانطور که یک سوم بودجه کشور در گذشته از فروش نفت حاصل می شد اما اکنون تحریم ها باعث شده تا کشور از درآمدهای حاصل از فروش نفت عایده چندانی نداشته باشد بنابراین دولت برای مدیریت بودجه خیلی از هزینه های غیر ضرور خود را باید حذف کند.

کسری بودجه همبشه تورم زاست
مهدی تقوی اقتصاددان نیز در این باره به «بازار» گفت: کاهش شدید درآمدهای نفتی باعث شده است تا دولت در تامین و صرف بودجه خود با مشکل مواجه شود.
 وی با بیان اینکه تا قبل از ریاست جمهوری ترامپ در آمریکا، ایران روزانه ۲ میلیون ۶۰۰ هزار بشکه نفت می فروخت افزود: تحریم ها اکنون موجب شده است تا درآمدهای نفتی در کشور به شدت کاهش و صدور نفت ما روزانه به کمتر از ۶۰۰ هزار بشکه در روز برسد.
این استاد دانشگاه خاطرنشان کرد: کسری بودجه همیشه تورم را تشدید می کند چرا که دولت مجبور است در این راه  دست به استقراض از بانک مرکزی بزند، هر چند این دولت کمتر از بانک مرکزی استقراض کرده است اما با روش های دیگر چون تغییر نرخ ارز و یا اتخاذ سیاست هایی چون فعال شدن بورس توانسته است کسب درآمد کند و بخشی از کسری بودجه را جبران نماید.
وی به وجود نرخ بالای تورم در کشور اشاره کرد و افزود: نرخ بالای تورم ارزش پول ملی را پایین آورده و این موضوع باعث فشار اقتصادی بر مردم و فقیر شدن آنها می شود.

۲۴ شهریور ۱۳۹۹ - ۱۲:۳۶
کد خبر: 41375

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 1 + 6 =