با وجود گرانی ها؛ احداث نیروگاه های خورشیدی همچنان سودده است

بازار؛ گروه آب و انرژی: جنگ؛ هیچ اقتصادی را بی هزینه نمی گذارد. هزینه بازسازی خرابی های به جا مانده، رشد قیمت تامین مواد اولیه و تجهیزات، طولانی شدن فرآیند تامین و تخصیص ارز تنها و تورم ناشی از رکود اقتصادی تنها بخشی از مشکلاتی است که این روزها بیشتر از هر زمانی سرمایه گذاران و فعالین صنعت برق را با چالش مواجه کرده است، مشکلاتی که به نظر می رسد که بعد از جنگ بیشتر شده اند.

سرمایه گذاران نیروگاه های خورشیدی می گویند از آن جایی که بخشی از تجهیزات مورد نیازشان وارداتی است، هزینه سرمایه گذاری آنها نسبت به پیش از جنگ چند برابر شده و فرآینده دور زدن تحریم ها هم پیچیده تر و پر هزینه تر گشته است. با این وجود اما محسن طرز معاون وزیر نیرو طلب مدعی است که سرمایه گذاری در این صنعت همچنان سود ده است. ضمن اینکه اگر طبق برنامه ظرفیت تجدید پذیرها تا پایان سال به ۱۵ هزار مگاوات برسد، معادل ۷ میلیارد مترمکعب در مصرف گاز صرفه جویی خواهد شد.

او همچنین در بخش دیگری از گفتگوی خود از انعقاد قرارداد ۱۲ هزار مگاوات نیروگاه تجدید پذیر خبر داده و می افزاید: از حدود ۴۶۰۰ مگاوات نیروگاه تجدید پذیر منصوبه در کشور ۳۳۵۰ مگاوات آن در دولت چهاردهم صورت گرفته است.

متن کامل گفتگوی بازار با محسن طرز طب رییس ساتبا و معاون وزیر نیرو را در ادامه می خوانید:

ظرفیت انرژی های تجدید پذیر چقدر است و چه مقدار از آن در دولت چهاردهم اضافه شده است؟ (سهم بادی و خورشیدی را به تفکیک بفرمایید)

هم اکنون ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر کشور به ۴۶۰۱ مگاوات رسیده که حدود ۳۳۵۰ مگاوات آن در دولت چهاردهم احداث شده است. در این میان ۴۰۶۸ مگاوات نیروگاه خورشیدی و ۳۷۱ مگاوات نیروگاه بادی و مابقی مربوط به نیرگاه های زیست توده و برق آبی کوچک و توربین انبساطی می شود. لازم به یادآوری است که قرار است که تا اواسط تیر ظرفیت نیروگاه های پذیر به ۷ هزار مگاوات و تا پایان تابستان به ۱۱ هزار مگاوات برسد.

* در حال حاضر چه میزان متقاضای سرمایه گذاری در این حوزه وجود دارد؟

تاکنون در مجموع برای بیش از ۱۱۰ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر تقاضا ثبت و منجر به صدور پروانه احداث شده است. پروانه احداث به این معنی است که موافقت کلی با شرایط اولیه سرمایه گذار برای احداث شده اما اخذ موافقت نهایی منوط به طی مراحل اداری و کسب مجوزهای لازم برای احداث نیروگاه است.

از این میزان تاکنون تفاضای حدود ۱۲ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر منجر به انعقاد قرار داد شده است.

قیمت خرید تضمینی برق تجدید پذیرها امسال چقدر بیشتر شده است؟ با توجه به رشد تورم این میزان افزایش قیمت ها در حوزه برق منطقی است؟

مصوبه "ضوابط و نرخ خرید تضمینی برق از نیروگاه‌های تجدیدپذیر خورشیدی و بادی، زیست‌توده، برقابی، توربین انبساطی و بازیافت تلفات حرارتی و زمین‌گرمایی" در دهم فروردین امسال توسط وزارت نیرو ابلاغ شد.

نرخ خرید تضمینی برق برای نیروگاه های خورشیدی کمتر از ۲۰۰ کیلووات ۵۸۵۴۰ ریال به ازای هر کیلووات ساعت تعیین شد. جالب است که بدانید قیمت ها نسبت به سال گذشته ۵۳ درصد افزایش داشته است. همچنین قیمت خربد از نیروگاه های ۲۰۰ کیلووات تا یک مگاوات هم ۴۶۳۸۶ ریال به ازای هر کیلووات ساعت هست که ۴۷ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است

براساس این نرخ خرید تضمینی برق برای نیروگاه های خورشیدی کمتر از ۲۰۰ کیلووات ۵۸۵۴۰ ریال به ازای هر کیلووات ساعت تعیین شد. جالب است که بدانید قیمت ها نسبت به سال گذشته ۵۳ درصد افزایش داشته است.

همچنین قیمت خربد از نیروگاه های ۲۰۰ کیلووات تا یک مگاوات هم ۴۶۳۸۶ ریال به ازای هر کیلووات ساعت هست که ۴۷ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است.

در مجموع باید تاکید کنم که با وجود افزایش هزینه ها، اما همچنان احداث نیروگاه های خورشیدی سودده است. البته باید توجه داشت که احداث این نیروگاه ها علاوه بر درآمدی که برای سرمایه گذار ایجاد می کند منجر به کاهش مصرف سوخت در کشور می شود. اما اگر طبق برنامه ظرفیت تجدید پذیرها تا پایان سال به ۱۵ هزار مگاوات برسد، معادل ۷ میلیارد مترمکعب در مصرف گاز صرفه جویی خواهد شد که در این شرایط که خاص از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

*قیمت تمام شده تولید برق هم اکنون در نیروگاه های تجدید پذیر چقدراست؟ چقدر نسبت به تولید برق در نیروگاه های حرارتی (با احتساب هزینه سوخت) کمتر است؟

قیمت تمام شده احداث نیروگاه های خورشیدی و بادی نسبت به سایر روش های تولید برق پایین تر است حتی در ایران هم با وجود نوسانات ارزی، هنوز به این شکل هست چون همانطور که هزینه های احداث نیروگاه های تجدیدپذیر مقداری افزایش یافته است، هزینه های احداث و بهره برداری نیروگاه های حرارتی هم به مراتب افزاش یافته است.

قیمت ذخیره‌ساز (باتری) برای نیروگاه خورشیدی به چند عامل بستگی دارد: نوع باتری، ظرفیت ذخیره‌سازی (kWh)، توان خروجی (kW)، برند، صنعتی یا خانگی بودن، وجود اینورتر و سیستم مدیریت باتری (BMS) .در مجموع به طور مثال در نیروگاه های خورشید خانگی در صورت درخواست متقاضی برای احداث نیروگاه به همراه باطری، این هزینه حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد افزایش می یابد

*چه اقداماتی در زمینه توسعه انرژی های تجدید پذیر به همراه باطری های ذخیره ساز صورت گرفته است؟ ظرفیت ذخیره سازی چقدر است؟

در این خصوص کشور هنوز در ابتدای راه قرار دارد اگرچه برنامه ای در دو حوزه داخلی سازی و استفاده از فناوری های بومی برای تولید باطری و ذخیره ساز و همچنین احداث همزمان نیروگاه های خورشیدی مجهز به باطری در دستور کار است. قیمت ذخیره‌ساز (باتری) برای نیروگاه خورشیدی به چند عامل بستگی دارد: نوع باتری، ظرفیت ذخیره‌سازی (kWh)، توان خروجی (kW)، برند، صنعتی یا خانگی بودن، وجود اینورتر و سیستم مدیریت باتری (BMS) .در مجموع به طور مثال در نیروگاه های خورشید خانگی در صورت درخواست متقاضی برای احداث نیروگاه به همراه باطری، این هزینه حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد افزایش می یابد.

*در حال حاضر بسیاری از مردم تمایل دارند که بدانند که هزینه سرمایه گذاری در نیروگاه های پشت بامی چقدر بوده و آیا سرمایه گذاری در آن سودده است؟

هزینه راه اندازی نیروگاه ۵ کیلو واتی برای یک خانواده ۵ نفره بسته به نوع استفاده (فروش به شبکه یا تامین برق در زمان قطعی) بین ۳۵۰ تا ۷۰۰ میلیون تومان متغیر است.